Cholesterol & vet

We eten nog altijd te veel vet. Bovendien is de keuze uit vetsoorten belangrijk. Onverzadigde vetten zijn gunstiger voor het lichaam dan verzadigde. De gemiddelde Nederlander eet ongeveer 90 gram vet per dag. Dit is te veel. We zouden gemiddeld aan ongeveer 80 gram per dag voldoende hebben. Het is dus belangrijk om de totale hoeveelheid vet in de voeding te verminderen. We kunnen echter niet buiten vet. Met vet krijgen we belangrijke voedingsstoffen binnen zoals in vetoplosbare vitamines (vitamine A, D, E en K) en vetzuren die het lichaam niet zelf kan maken (o.a. linolzuur).

Waar zit vet in?

Vet krijgen we binnen met vlees, vleeswaren, vetten en oliën, hartige sauzen en melk- en melkproducten. Maar vergeet ook het 'verborgen vet' niet. Hiermee bedoelen we het vet in koekjes, gebak, noten, zaden en allerlei snacks. Als u het vet in alle tussendoortjes op een dag bijelkaar zou optellen, zou u weleens kunnen schrikken hoeveel vet u daarmee binnenkrijgt.

Onverzadigd vet is gunstiger

Behalve de totale hoeveelheid vet in de voeding is ook de vetsoort belangrijk. Inmiddels is in de media veel aandacht besteed aan het onverzadigd vet, vet bestaande uit onverzadigde vetzuren. Deze zijn gunstiger voor het lichaam, omdat ze het cholesterolgehalte in het bloed verlagen. Maar wat zijn nu eigenlijk onverzadigde vetzuren?

De verdeling verzadigde en onverzadigde vetzuren heeft te maken met de scheikundige formule van de vetsoorten. Onverzadigde vetzuren komen vooral voor in plantaardige oliën, dieetmargarines, vette vissoorten en noten. Verzadigde vetten zitten vooral in vet vlees, volvette kaas, roomboter, bak- en braadvet, frituurvet en slagroom. Ook het vet in koek, gebak, chips en chocolade is voornamelijk verzadigd vet.

Cholesterol

Cholesterol is in een kwaad daglicht komen te staan, omdat deze stof hart- en vaatziekten zou veroorzaken. Cholesterol is een vetachtige stof die we met de voeding binnenkrijgen en die het lichaam ook zelf maakt. Het lichaam heeft namelijk cholesterol nodig voor het zenuwstelsel en voor het aanmaken van bepaalde hormonen. Producten die veel cholesterol bevatten, zijn eidooier, garnalen, roomboter, slagroom en orgaanvlees. Een te hoog cholesterolgehalte in het bloed komt niet zozeer door het eten van veel cholesterol, maar meer door het eten van te veel vet, vooral verzadigd vet. Om het cholesterolgehalte van het bloed te beinvloeden is het dus belangrijker te letten op de hoeveelheid verzadigd vet in de voeding. Een cholesterolrijk product op het menu kan dus best af en toe.

Meer overgangsverschijnselen 

Compleet assortiment tegen overgangsklachten 

Minder vet, maar hoe?

Om de totale hoeveelheid vet in de voeding omlaag te brengen, is het beter te kiezen voor minder vette producten, dus bijvoorbeeld magere vleessoorten, halfvolle of magere melk en melkproducten en minder vette kaas. Ook vis heeft een gunstige vetsamenstelling.

Bij melk- en melkproducten kunt u kiezen voor minder vette en magere varianten, zoals halfvolle of magere melk, karnemelk, magere yoghurt, magere kwark, halfvolle koffiemelk en slankroom. En bij kaassoorten kunt u kiezen uit 20+ en 30+ kaas. Ook zijn kaasachtige producten te koop waarin meer onverzadigd vet zit, zoals Trenta, Becel Goud en Becel broodbeleg.

Verder zijn zogenaamde 'light'-producten te koop. Voor vette producten betekent dit dat er een derde minder vet inzit dan in een vergelijkbaar product. Light-kaas bevat bijvoorbeeld minder vet dan volvette kaas en light-chocolademelk is minder vet dan volle chocolademelk.

Margarine en halvarine

In halvarine zit de helft minder vet dan in roomboter en margarine. Als de term 'plantaardig' op de verpakking staat, zegt dit niets over de hoeveelheid onverzadigd vet. Tijdens de fabricage wordt margarine 'gehard' om te worden verpakt in een pakje. Hierdoor veranderen de vetzuren van onverzadigde naar verzadigde vetzuren. Plantaardig zegt dus niet automatisch iets over de vetsoort. Op de verpakking moet duidelijk staan dat de margarine of halvarine bestaat uit 40% of 60% onverzadigde vetzuren. Margarine en halvarine met meer dan 60% meervoudige onverzadigde vetzuren worden respectievelijk dieetmargarine en dieethalvarine genoemd. Deze producten passen in een cholesterolverlagend dieet.

Hart en vaatziekten

Wanneer een vrouw in de overgang komt, verandert er ook iets in de vethuishouding in het lichaam. Verlaging van het oestrogeengehalte leidt wellicht niet alleen tot botontkalking mar ook tot vaatvernauwing (absoluut bewijs ontbreekt nog.

Oestrogenen lijken namelijk een gunstige werking op de vetstofwisseling te hebben. Ze zouden de vorming van het HDL-cholesterol stimuleren. Dit is het “goede” cholesterol.

Als de hoeveelheid oestrogenen in de overgang afneemt, dan kan het LDL-gehalte (het slechte cholesterol) stijgen. Een hoog gehalte aan LDL-cholesterol behoort samen met roken en een hoge bloeddruk tot de belangrijkste risicofactoren voor hart en vaatzieken.

De menopauze kan dus mogelijk bijdragen aan aderverkalking. Er zijn hier nog te veel onduidelijkheden over om dit met zekerheid te kunnen zeggen.

Het is echter nooit verkeerd om stil te staan bij een gezonde leefstijl met voldoende beweging en aandacht voor een gezonde voeding met weinig vet en waarbij u gekozen heeft voor de goede vetsoorten.

Overgewicht

Het is mogelijk dat u zwaarder wordt tijdens de overgang. Het kan zijn dat het vet dat op de heupen en dijen zat zich nu meer op de buik gaat afzetten (van peer naar appelvorm). Helaas betekent dat laatste een groter risico voor de gezondheid.Helaas kunnen we er deze keer de oestrogenen niet de schuld van geven. Het lijkt er meer op dat de gewichtstoename te wijten is aan een verminderde energiebehoefte en een tragere stofwisseling.

Er is minder spierweefsel dat voorzien hoeft te worden van brandstof, maar de eetgewoonten veranderen niet en de beweging daalt. Ook bij mannen zie je dit gebeuren. Veel vrouwen voelen zich tijdens de overgang slap en lusteloos, en denken dat ze daarom iets extra’s nodig hebben. Of het proberen weg te eten van problemen en negatieve gevoelens kan een rol spelen.Hoe dan ook, echt veel dikker worden is in de overgang niet nodig.

Meer overgangsverschijnselen 

Compleet assortiment tegen overgangsklachten